Post content
Халифа Умар ибн Хаттоб (РА) томонидан киритилган янгиликлар ва ислохотлар Идора ва давлат бошқарувидаги янгиликлар 1. Байт-ул-Мол (давлат хазинаси)ни таъсис этиш. 2. Судлар ва қозилик тизимини ташкил этиш ва судьяларни тайинлаш. 3. Ҳижрий тақвимни жорий этиш. 4. «Амир-ул-Муъминин» унвонини олиш. 5. Ҳарбий вазирликни ташкил этиш. 6. Қўшин захирасидагиларга маош бериш тизимини жорий этиш. 7. Ер солиғи хизматини таъсис этиш. 8. Ерларни ўлчаш ва баҳолаш ишларини амалга ошириш. 9. Аҳолини рўйхатга олиш. 10. Каналлар қуриш ва сув тармокларини ривожлантириш. 11. Куфа, Басра, Ал-Жазира, Фустат, Мосул каби шаҳарларга асос солиш. 12. Қўл остидаги ерларни вилоятларга ажратиш. 13. Божхона тўловларини жорий этиш. 14. Денгиз маҳсулотларидан солиқ олиш ва унга масъуллар тайинлаш. 15. Чет эл савдогарларига мамлакатда савдо қилиш рухсати бериш. 16. Қамоқхоналар тизимини ташкил этиш. 17. Қамчи жазасини қўллаш. 18. Тунлари аҳоли ҳолатини текшириш учун назорат юритиш. 19. Полиция департаментини ташкил этиш. 20. Ҳарбий казармаларни муҳим жойларда куриш. 21. Зотдор ва оддий отларни фарқлаш тизими. 22. Махфий ҳисобот ва жасуслардан фойдаланиш. 23. Маккадан Мадинага бўлган йўлда дам олиш учун масканлар куриш. 24. Шаҳарларда меҳмонхоналар ташкил этиш. 25. Ташлаб кетилган болаларни парваришлаш тизимини кўриш. Ижтимоий ва иқтисодий ислохотлар 26. Араблар (мусулмон ёки мусулмон бўлмаган) қул қилинишини ман этиш. 27. Яҳудий ва насрониларнинг камбағалларига ёрдам бериш. 28. Мактаблар тизимини жорий этиш. 29. Муаллимлар ва маърузачилар маош бериш. 30. Қуръонни тўплаш ишини Абу Бакр (РА)га таклиф қилиш ва назорат қилиш. 31. Қиёс (судий аналогия) принципини ишлаб чиқиш. 32. Мерос тақсимотини аниқроқ белгилаш. 33. Савдо учун мўлжалланган отлардан закот олиш. 34. Насроний бўлган Бани Тағлаб қавмидан жизя ўрнига закот олиш. 35. Вақф фондларини ташкил этиш қоидаларини белгилаш. Дин ва суд ишларидаги ислохотлар 36. «Намоз уйқудан яхширок» иборасини субҳ азонга киритиш. (Эслатма: бошқа манбаларга кўра Бу Билал (РА) томонидан башланган, Пайғамбар (САВ) тасдиқлаган.) 37. Таравиҳ намозини жамoaтда ўқишни буюриш. 38. Биттда учта талоқ айтилса, уни кучга кирган, деб эълон қилиш. 39. Мастлик учун 80 қамчи жазо белгилаш. 40. Жаноза намозида тўрт такбир айтиш ҳақида ижмо қилиш. 41. Масжидларда хутбаларни тартибга солиш. 42. Имом ва муаззинларга маош бериш. 43. Масжидларда тунлари чирок ёқишни таъминлаш. 44. Ҳажвиёт ва танқидий шеърлар ёзишга жазо белгилаш. 45. Аёллар исмини лирик шеърларда зикр қилишни ман этиш (Қадим Арабистонда анъана бўлса ҳам). Бу рўйхат Халифа Умар (РА)нинг мусулмон давлатининг барча соҳаларидаги ўзгаришларни кўрсатади. Айрим тизимлар бугун ҳам амалда!