Post content
📃ЮНЕСКО жанындағы ICHCAP әзірлеген дәстүрлі садақ ату өнеріне арналған журналға ҚҚДИ сарапшысы Айым Тілепбергеннің мақаласы енді. Бұл басылымды дайындауға Қазақстан,Түркия, Қырғызстан, Өзбекстан, Моңғолия және Корея Республикасынан халықаралық сарапшылар қатысқан. Онда Еуразия кеңістігіндегі дәстүрлі садақ ату мұрасы мен өңірлік ерекшеліктерге терең талдау жасалады. Айым Тілепбергеннің мақаласы Қазақстандағы дәстүрлі садақ ату өнерінің тарихи, технологиялық және мәдени қырларын кешенді пәнаралық тұрғыдан зерделеуге арналды. Зерттеудің негізгі мақсаты – садақ ату дәстүрінің эволюциясын айқындау және оның қазақ халқының материалдық емес мәдени мұрасындағы орнын бағалау. Зерттеу тарихи археология, этнографиялық бақылау және материалдық мәдениетті талдау әдістерін біріктіретін пәнаралық әдіске негізделген. Жұмыста сақ, ғұн және түркі мәдени қабаттарынан бастау алатын садақ жасау технологиясының күрделігі, оның ішінде қолданылған материалдар, құрылымдық ерекшеліктер және шеберлік дәстүрлер жан-жақты қарастырылады. Сондай-ақ садақ пен жебелердің типологиясына, олардың құрылымдық нұсқалары мен функционалдық айырмашылықтарына сипаттама беріледі. Зерттеу нәтижелері XXI ғасырда Қазақстандағы дәстүрлі садақ атудың айтарлықтай жаңғыру кезеңін бастан өткеріп отырғанын көрсетеді: ол бір жағынан институционалданған ұлттық спорт түрі ретінде, екінші жағынан мәдени мұраның көрінісі ретінде дамып келеді. Айым Тілепберген бұған дейін де V Дүниежүзілік көшпенділер ойындары аясында ұйымдастырылған халықаралық ғылыми-практикалық конференцияның дәстүрлі садақ атуға арналған «Дәстүрлі садақ ату – жалпы мәдени мұра ретінде» атты арнайы сессиясында Қазақстан атынан баяндама жасаған еді. Толығырақ kipd.kz сайтынан оқыңыздар! __ 📃Статья эксперта КИОР Айым Тлепберген опубликована в журнале ICHCAP при ЮНЕСКО, посвящённом традиционному искусству стрельбы из лука. В подготовке издания приняли участие международные эксперты из Казахстана, Турции, Кыргызстана, Узбекистана, Монголии и Республики Корея. Доклад представляет глубокий анализ наследия традиционной стрельбы из лука в евразийском пространстве и его региональных особенностей. Статья Айым Тлепберген посвящена междисциплинарному исследованию исторических, технологических и культурных аспектов традиционной стрельбы из лука в Казахстане. Работа рассматривает эволюцию этой традиции и её место в системе нематериального культурного наследия казахского народа. Исследование основано на междисциплинарном подходе, объединяющем методы исторической археологии, этнографического наблюдения и анализа материальной культуры. В работе подробно рассматривается сложность технологии изготовления лука, берущей начало в сакских, гуннских и тюркских культурных пластах, включая используемые материалы, конструктивные особенности и традиции мастерства. Также даётся характеристика типологии луков и стрел, их конструктивных вариантов и функциональных различий. Результаты исследования показывают, что в XXI веке традиционная стрельба из лука в Казахстане переживает заметный этап возрождения: с одной стороны, она развивается как институционализированный национальный вид спорта, с другой - как форма проявления культурного наследия. Ранее Айым Тлепберген также выступала от имени Казахстана на специальной сессии «Традиционная стрельба из лука как общее культурное наследие», организованной в рамках V Всемирных игр кочевников в формате международной научно-практической конференции. Фотографии с данной сессии прилагаются. Подробнее читайте на сайте kipd.kz #KIPD#ҚҚДИ#UNESCO