Contentum
Yevropada ish bilan bog‘liq vaziyat qanday? Xaritaga qarasak, Yevropada asosan ikki xil davlatlarni ko‘ramiz: birida odamlar ish topa olmay sarson, ikkinchisida zavodlar ishchi topa olmay sarson. Nega bunday? 1️⃣ Rossiya (2,2% ishsizlik). Ish o‘rni ko‘p, lekin ishlaydigan odam yo‘q Rossiyada ishsizlik juda past. Ammo bu mamlakat iqtisodiyoti gullab-yashnayapti degani emas. Asl sababi urush. Juda ko‘p erkaklar urushga ketdi, yana yuz minglab o‘qimishli yoshlar chet elga qochib ketdi. Zavodlar esa kechayu-kunduz ishlashi kerak. Oqibatda ishchilar yetishmay qoldi. Shuning uchun ko‘chada bekorchi odamning o‘zi qolmadi, hammani ishga tortishmoqda. 2️⃣ Finlyandiya (10,2%). Nega eng baxtli davlatda ishsizlik eng yuqori? Sababi Finlyandiya iqtisodiyoti so‘nggi yillarda turg‘unlikka (retsessiyaga) yuz tutdi. Ularning asosiy eksport bozorlaridagi pasayish hamda ichki bozorda qurilish sohasining to‘xtab qolishi bunga katta ta’sir qildi. Bundan tashqari, ularning mehnat bozorida tarkibiy nomutanosiblik bor ya’ni bo‘sh ish o‘rinlari ko‘p, lekin ishsiz yurganlarning mutaxassisligi (skills) bu o‘rinlarga mos kelmaydi. 3️⃣ Janubiy Yevropa va Fransiya Ispaniya (9,8%), Fransiya va Gretsiya (7,7%). Garchi Italiya (5,1%) inqirozdan beri yoshlar ishsizligini 40% dan 20% ga tushirib katta yutuqlarga erishgan bo‘lsa-da, Janubiy Yevropa hamon ishsizlik eng yuqori joy bo‘lib qolmoqda. G‘arbiy va Janubiy Yevropada kasaba uyushmalari (profsoyuzlar) o‘ta kuchli va mehnat qonunchiligi xodimlarni himoya qilishga qattiq moslashgan. U yerda xodimni ishdan bo‘shatish juda qiyin va kompaniyaga qimmatga tushadi. Shu sababli, ish beruvchilar doimiy shartnoma bilan yangi xodimlarni ishga olishga qo‘rqishadi. Shuningdek, Ispaniya va Gretsiya kabi davlatlar asosan turizm va qishloq xo‘jaligiga tayanadi, bu esa ish o‘rinlarining mavsumiy bo‘lishiga (qishda ishsizlik ortishiga) olib keladi. 🔢 Yevropa mehnat bozori haqiqatan ham bir xil emas. Raqamlarning pastligi doim ham kuchli iqtisodiyotni (Rossiya misolida), yuqoriligi esa mutlaq qashshoqlikni (Finlyandiya misolida) bildirmaydi. Har bir foiz ortida o‘sha davlatning o‘ziga xos mehnat qonunlari, geosiyosiy mojarolari, demografik holati va global iqtisodiyotdagi o‘zgarishlar yotibdi. Manba Yevropaga ishlash uchun ketmoqchi bo‘lgan tanishlaringizga jo‘natib qo‘ying @teacherazam