Post #8431

Ինչո՞ւ է կարևոր խոսել Նախիջևանում տեղի ունեցածի մասին։ Հիշում եմ, երբ երեխա էի, երբ մենք ջութակի դասերի էինք գնում տատիկիս հետ, նա հաճախ էր խոսում Նախիջևանի մասին և այն մասին, թե ինչպես են նրանք ստիպված եղել փախչել այնտեղից։ Այսօր իմ տատիկը նույնիսկ չի կարող այցելել իր հայրենիքը։ Ես ինքս երբեք այնտեղ չեմ եղել։ Գրեթե ոչ ոք չի խոսում այս ողբերգության՝ Նախիջևանի «լուռ» ցեղասպանության մասին, որը տեղի է ունեցել խորհրդային օկուպացիայի ժամանակ, երբ հայերը անզոր էին դիմադրել։ Նախիջևանում հայերը համակարգված կերպով զրկվում էին աշխատանքից, խտրականության էին ենթարկվում ամեն կերպ և ստիպված էին լքել իրենց հայրենի հողերը։ Նախիջևանը, ինչպես եւ Արցախը, խորհրդային օկուպանտների կողմից հանձնվեց Ադրբեջանին թուրքական ճնշման ներքո, և բնիկ հայ բնակչությունը մոտ 50%-ից կրճատվեց մինչև զրո։ Այս պատմությունը մեծ մասամբ անտեսվում է։ Եվ այսօր, երբ Ադրբեջանը պահանջում է միջանցք օկուպացված Արցախից դեպի օկուպացված Նախիջևան, անտանելի է դիտել աշխարհի անտարբերությունը Նախիջևանում տեղի ունեցածի նկատմամբ։ Նույն լռությունը, որը մի ժամանակ պարտադրվում էր Նախիջևանի հայերին, այժմ կիրառվում է նաև արցախցի հայերի նկատմամբ՝ նույնիսկ Հայաստանի կառավարության կողմից։ Նրանց ասում են լռել, կարծես իրենց իրավունքների համար պայքարը պատերազմ է հրահրում։ Բայց հայերն իրավունք ունեն բարձրաձայնելու, քանի որ նրանք այս հողերի օրինական տերերն են։ Անկախ նրանից՝ ազգային, թե միջազգային մակարդակով, բնիկների իրավունքների հարցը չի կարող անտեսվել։ Ըստ սահմանման՝ հայերը Նախիջևանի և Արցախի բնիկ ժողովուրդն են, և սա պետք է իրավականորեն ճանաչվի։ Միջազգային հանրության լռությունը՝ պարզապես այն պատճառով, որ Հայաստանի կառավարությունը լռում է Ադրբեջանի ճնշման տակ, անընդունելի է։ Մյուս երկրները պարտավոր են բարձրաձայնել իրենց մասին, քանի որ բնիկ ժողովուրդները չեն կարող միայնակ պաշտպանվել։ Մենք չենք կարող մեր գործը հասցնել Միջազգային քրեական դատարան կամ Միջազգային արդարադատության դատարան առանց քաղաքական աջակցության։ Մեզ անհրաժեշտ է համաշխարհային առաջնորդների համերաշխությունը, քանի որ Հայաստանի կառավարությունն անկարող է լուծել այս խնդիրը։ Նախիջևանում տեղի ունեցածը Ադրբեջանի կողմից լուծված «խնդիր» չէր, դա ցեղասպանություն էր։ Եվ ցեղասպանությունն արգելված է միջազգային իրավունքով։ Արշակ Մակիչյան