TGTGInsighttelegram intelligenceLIVE / telegram public index
← DATA HUB Қазақша
DATA HUB Қазақша avatar

TGINSIGHT POST

Post #1045

@DataHub_KZ

DATA HUB Қазақша

Қараулар69Қараулар саны
Жарияланды19 қыр.19.09.2025, 07:50
Мазмұн

Хабардың мазмұны

🏠📈Алматыда тұрғын үйлердің пайдалануға берілуі айтарлықтай қарқын алды Қаңтар-тамыз айларында мұнда пайдалануға берілген тұрғын ғимараттардың жалпы ауданы жылдан жылға 13,6%-ға өсіп, 1,75 млн шаршы метрге дейін жетті. Өткен жылдың осы кезеңдегі көрсеткішімен салыстырғанда өсім қарқыны 3,6 есеге жеделдеген, ол кезде жылдан жылға +3,8% болған еді. Бұл деректерді ҚР СЖРА ҰСБ жазып кеткен. Сегіз ай қорытындысы бойынша оңтүстік мегаполисте тұрғын үй құрылысының қарқыны қос таңбалы санмен болуы сирек байқалады. Соңғы он жылда бұл төртінші рет болып отыр. Әрине, екі жыл бұрын одан да жоғары серпіліс тіркелген еді (жылдан жылға +22,8%). Алайда ол кезеңдегі қарқынды өсім ішінара қалпына келтіру сипатына ие болды, себебі оның алдында, 2022 жылдың қаңтар-тамыз айлары аралығында, керісінше, жылдан жылға 7,5%-ға төмендеу байқалған еді. Жалпы алғанда, өсімнің қазіргі қарқыны соңғы 10 жылдағы орташа көрсеткішті басып озып отыр, жылдан жылға +13,6% және +6,5%. 🖇Сонымен қатар Алматыда пайдалануға берілген тұрғын ғимараттардағы пәтер саны бұдан да көбірек, яғни 20,2%-ға артып, 19,3 мыңға жетті. Дегенмен, пәтерлердің жалпы ауданы қысқарды деп тұжырым жасауға асықпау керек. Мұндағы ерекшелік ресми статистика «пәтер» ұғымын кеңінен түсіндіреді: ол тек көпқабатты үйлердегі пәтерлерді ғана емес, бір меншік иесіне арналған үйлерді де қамтиды. Сондықтан бұл көрсеткіштің өзгеруіне жалпы пайдалануға берілген пәтерлердің ішінде жеке үйлердің үлесінің өзгеруі әсер етуі мүмкін. Жеке меншік үй саны бойынша статистика жеке жүргізілмейді, алайда жеке құрылыс салушылар, яғни жеке тұлғалар пайдалануға беретін пәтер саны бойынша деректер жарияланады. Жеке тұрғын үйдің саны бойынша бөлек статистика жүргізілмейді, сондықтан мұндай үлесті нақты есептеу мүмкін емес. Алайда жеке салушылар, яғни азаматтар салған пәтер саны бойынша деректер жарияланады. Логикаға сүйенсек, олардың басым бөлігі бір меншік иесіне арналған үйлерді (пәтер = үй) салады. Қаңтар-тамыз айларында азаматтар салған пәтерлердің үлесі жылдан жылға 1,2 п.т., 6%-ға дейін төмендеген. Бұл жанама түрде жалпы пайдалануға берілген пәтерлердің ішінде жеке тұрғын үйлердің үлесінің азайып келе жатқанын да білдіруі мүмкін. 💪Сондай-ақ Алматы тұрғын үйді пайдалануға беру қарқыны бойынша бүкіл Қазақстанды айтарлықтай басып озып келе жатқанын айта кету керек - еліміз бойынша орташа қарқын қазіргі таңда +4,5%-ды құрады. Ал мегаполис болса, жалғыз өзі жалпы пайдалануға берілген көлемнің 16%-ын қамтамасыз етіп отыр. Айта кету қажет, Алматы - Қазақстандағы халқы ең тығыз қоныстанған қала. 2025 жылдың басында оңтүстік мегаполистің 1 шаршы шақырымына 3,3 мың адамнан* келді, ал елордамыз Астанада бұл көрсеткіш - 1,9 мың. Сонымен қатар Алматы халқының тығыздығы тұрақты түрде өсіп келеді: 2021 жылдың 1 қаңтарынан бері көрсеткіш 15,8%-ға артты. Халық тығыздығының артуы қаланың бұрыннан бар мәселелерін ушықтыруда, ал қала аумағының кеңеюі белгілі бір қиындықтарға тап: оңтүстігінде тау етегіне «тақалып» қалған. Әңгіме ретсіз нүктелік құрылыс, беткейлер мен тау бөктерлерінде, жасыл аймақтарда салынған құрылыстар және ғимарат тұрғызуда сейсмикалық қауіпсіздік нормаларының сақталмауы туралы болып отыр. 📃Осы және басқа да мәселелерді шешу үшін жергілікті билік 2025 жылғы наурызда күшіне енген жаңа құрылыс ережелерін бекітті. Атап айтқанда, ғимараттардың қабаттына және мақсатына шектеулер қойылды, сонымен қатар 15 градус еңістегі беткейлерде, жасыл аймақтарда және аулалардағы балалар алаңдарында құрылыс жүргізуге тыйым салынды. Алайда бұл шаралардың өзі жеткіліксіз болды. Тамызда ҚР президентінің тапсырмасымен қаланың жоғарғы бөлігінде құрылысқа мораторий енгізілді. Бұған басты себеп - әлеуметтік инфрақұрылымның аса қатты тапшылығы. *Есептеулер ҚР СЖРА ҰСБ-ның жеке деректерінің және ҚР АШМ Жер ресурстарын басқару комитетінің деректері негізінде жасалған @DataHub_KZ