Хабардың мазмұны
🍯🇰🇿📈Қазақстаннан табиғи бал экспорты шамамен үш есеге өсті Қаңтар-қазан айларында табиғи балды шетелге сату ж/ж 2,7 есе өсті — 373,4 тоннадан 1 мың тоннаға дейін. ҚР СЖРА ҰСБ деректеріне сәйкес бұл кем дегенде 11 жылдық кезеңдегі рекордтық көрсеткіш. Мұндай секіріс жаңа экспорттық тауашаның қалыптасуын көрсетуі мүмкін сияқты — 2015 жылдан бері он айдың қорытындысы бойынша салыстырмалы түрде елеулі көлемдер соңғы екі жылда ғана тіркелді (алдыңғы тоғыз жылдың орташа деңгейі 94,5 т құрайды). Бұл ретте шетелдік сатылымдардан түсетін үлкен табыстар туралы әзірге сөз болып отырған жоқ — ағымдағы кезеңнің деңгейі ж/ж $1,1 млн, +100% құрайды. Сонымен қатар, отандық ара шаруашылығы өнімі жеткізілетін сыртқы нарықтардың құрылымы әртараптандырылмағанын атап өткен жөн. Бір ірі сатып алушыға физикалық экспорттың 83%-ы (843 т) және құндық экспорттың 58%-ы ($623 мың) тиесілі. Бұл сатып алушы – Өзбекстан. Табиғи бал өндірісі туралы ресми деректер тек толық жылдың қорытындысы бойынша шығады. Тиісінше, өндірістің экспорт динамикасына әсерін бағалау мүмкін емес — 2025 жыл әлі аяқталған жоқ. Дегенмен қазақстандық омарташылардың істері салыстырмалы түрде жақсы жүріп жатыр деп айтуға болады. Соңғы тоғыз жылда өндіріс көрсеткіштері 2000 жылдан 2015 жылға дейінгі (2,7 мың тоннадан астам) бұрынғы кезеңмен салыстырғанда жоғары деңгейде сақталуда, ал жеке алғанда 2024 жыл ж/ж 25%-ға, 5 мың тоннаға дейінгі өсіммен аяқталды. 😋Қазақстан табиғи балға деген өз қажеттілігін едәуір дәрежеде қанағаттандырады деп пайымдауға болады — өндіріс көлемі импорт көлемінен бірнеше есе артық. Тіпті 2024 жылы, импорт аномалды 1,7 мың тоннаға жеткен кезде, өндіріс одан үш есе басым болды. Бір қызығы, дәл сол кезде елге бажсыз және сапасын тексерусіз табиғи балдың кедергісіз әкелінуіне байланысты проблемаға Сенат депутаттары назар аударған болатын. Олардың бағалауы бойынша, балдың негізгі сатушысы болып табылатын Ресейден әкелінген табиғи балдың 38%-ы жасанды болып табылады. Сонымен қатар, парламентшілер мемлекеттің отандық балды халықаралық нарықта ілгерілету жөніндегі күш-жігерінің жеткіліксіздігін атап өтті. Бұдан бұрын омарташылардың өздері шетелдік нарықтарға шығудағы қиындықтар туралы айтқан болатын. Атап айтқанда, әңгіме рұқсат құжаттарын алу үшін қажет зертханалық зерттеулерді жүргізуге арналған құралдардың жетіспеушілігі туралы болды. 2025 жылы субсидияның берілуі арқасында жағдай жақсарған сияқты. @DataHub_KZ