Post #1297

Қазақстандықтардың табысы инфляцияға қарағанда баяу өсуде IV тоқсанда жан басына шаққандағы орташа ақшалай табыс 374,3 мың теңгеге жетті (айына 124,8 мың теңге). 2024 жылдың осы кезеңімен салыстырғанда номиналды өсім 9,2% құрады. Алайда, инфляцияға қатысты түзеткеннен кейін динамика теріс болады — ж/ж -2,9%. Мұны ҚР СЖРА ҰСБ деректеріне сәйкес деректері негізіндегі есептеулер дәлелдейді. Нақты мәнде кірістердің төмендеуі қатарынан үш тоқсан бойы жалғасуда: III тоқсанның қорытындысы бойынша — ж/ж -3,4%, II тоқсанның қорытындысы бойынша ж/ж -2,2% тіркелді. Мұндай көріністі өте сирек байқауға тура келеді. Алдыңғы жеті жылдың көкжиегінде инфляцияға түзетілген жылдық құлдырау 2022 жылдың IV тоқсанының қорытындысы бойынша бір рет қана байқалды. Оның масштабы азырақ байқалды — ж/ж -1,6%. Жоғарыда аталған барлық жағдайларда тауарлар мен қызметтердің бағасы жан басына шаққандағы орташа табысқа қарағанда тезірек көтерілгені назар аудартады. Жан басына шаққандағы орташа табыстың нақты динамикасын оның негізгі құрамдас бөлігі — еңбек қызметінен түсетін табыс айқындайды (IV тоқсанның қорытындысы бойынша жалпы құрылымдағы үлесі — 75%). Бұл көрсеткіш 2025 жыл бойы ж/ж нақты төмендеуін көрсетеді. Бұл ретте соңғы екі тоқсанда ерекше елеулі теріс қарқын сақталуда — шілде-қыркүйек айларында -3,6% және қазан-желтоқсанда -3,3%. ҚР СЖРА ҰСБ-ның жан басына шаққандағы орташа табысы туралы деректерді үй шаруашылығы басшыларының халықты іріктеп тексеру барысында толтырылған күнделіктерден ақпаратты өңдеу арқылы алатынын түсіндіре кетейік. Соңғылары өз табыстарына және егер олар бар болса үй шаруашылықтарының басқа мүшелерінің табыстарына қатысты мәліметтерді ұсынады. Осылайша, жан басына шаққандағы орташа табыс құрылымында зейнетақылар, шәкіртақылар, жәрдемақылар, АӘК, алименттер және басқа да түсімдер ескеріледі. Ұлттық статистика бюросының жан басына шаққандағы орташа табысының мөлшері барлық кірістерді халықтың жалпы санына бөлу арқылы анықталатындықтан, оны есептеу нәтижелері әр адамның жеке-жеке табыс жағдайын сипаттауға қолданылмайды. Бір қызығы, бір тоқсан бұрын халықтың жан басына шаққандағы орташа табысы орташа жалақымен қатар нақты құлдырауды көрсетті — екінші индикатор ірі және орта кәсіпорындарды үздіксіз зерттеу нәтижелері бойынша есептеледі. Мұндай корреляция IV тоқсанның қорытындысы бойынша да сақталды ма екені жөнінде айту әлі де ерте — орташа жалақы туралы деректер әлі жарияланған жоқ. @DataHub_KZ