Post #348

🌻Күнбағыс майының бағасы соңғы екі жылдам қарқынмен қымбаттады 13-20 тамыз аралығында тауарлардың тұтыну бағасы 0,8%-ға өсті. Бұл 2022 жылдың күзінен бергі кезеңдегі ең үлкен апта сайынғы баға өсімі екенін ҚР СЖРА ҰСБ деректерінен көруге болады. Майдың бағасы бес апта қатарынан аздап өсіп жатыр – 2023 жылдың басынан шілденің ортасына дейін, 81 апта бойы, оның бағасы небәрі 6 рет қана өскен еді, ал көп жағдайда керісінше төмендеді (графикті қараңыз). Сол себепті дәл қазір өнім бағасы өткен жылмен салыстырғанда 17%-ға төмен. ⛔️ Мұндай нәтижеге 2023 жылдың ақпанында енгізілген күнбағыс экспортына салынған баждар себеп болды: идеясы мынада – егер тұқымдарды экспорттау тиімсіз болса, олар қайта өңдеушілердің қарамағында қалады, ал олар өндірісті арттырады. Аграршылар бастапқыда бұл бажға қарсы болған, ал май өндірушілер оны алып тастаса, шикізатсыз қаламыз деп сендірді. Баждың өзі әлі де күшінде, дегенмен Қаржы министрлігі оны жақында төмендетуді ұсынды. 🧐 Дегенмен, қолжетімді ақпаратқа қарағанда, шикізатқа қатысты жағдай қазір қызықты болып тұр. Бір жағынан, ресми деректерге сәйкес, күнбағыс егістік алаңы өткен жылы да, биыл да өскен. Екінші жағынан, тұқымдарға қатысты дау туындап отыр. Май зауыттары күнбағыс сатылмай жатыр, өйткені ол жоқ деп мәлімдейді; ал ҰСБ алған есептерге сәйкес, маусымның қорытындысы бойынша қорлар болды (бюроның өзі деректерді бұрмалаудың еш себебі жоқ деп есептейді). 👌🏼Осы уақытта, өндіріс жағдайы жақсы сияқты. Шілде айында тазартылған да, тазартылмаған да май бойынша жылдық өсім айтарлықтай жоғары болды – шамамен төрттен бір бөлікке. Алайда, мамыр және маусым айларында тазартылған өнім сегментінде жылдық төмендеу байқалды, бірақ жылдың 7 айының қорытындысы бойынша екі түрдегі май өндірісінің өсімі өте қарқынды. Бірақ қызықтысы: ішкі нарықта, соңғы қолжетімді деректерге қарағанда, 2024 жылдың қаңтар-маусым айларында 2023 жылдың қаңтар-маусым айларымен салыстырғанда күнбағыс майы 15%-ға аз сатылды. Ал экспорт сол уақытта 58%-ға өсті. @DataHub_KZ