В прошлом посте говоря "Все вызовы теперь одинаковы" я несколько слукавил. Всё-таки есть в этом зоопарке версий некоторая несовместимость вызов которой просто так не унифицировать. Эти моменты вынесены в отдельный модуль QtCompat (compatibility). Там не так много функций но они довольно полезны.
Этот модуль содержит унификаци модуля shiboken2, функций loadUi, translate и несколько переименованных функций классов или изменённую сигнатуру аргументов и возвращаемых значений. Это единственное исключение из правила когда вам потребуется где-то изменить свой код кроме импортов и этот код не похож на обычный код PySide2.
Например, в PyQt4 и PySide есть метод
QHeaderView.setResizeMode
Для PyQt5 и PySide2 они были благополучно переименованы в
QHeaderView.setSectionResizeMode
Чтобы применить этот метод следует использовать такой код
from Qt import QtCompath
header = self.horizontalHeader()
QtCompat.QHeaderView.setSectionResizeMode(header, QtWidgets.QHeaderView.Fixed)
Унификация загрузки UI файлов:
# PySide2
from PySide2.QtUiTools import QUiLoader
loader = QUiLoader()
widget = loader.load(ui_file)
# PyQt5
from PyQt5 import uic
widget = uic.loadUi(ui_file)
# Qt.py
from Qt import QtCompat
widget = QtCompat.loadUi(ui_file)
Хорошо что таких моментов не много и их легко запомнить.
Полный список можно посмотреть в таблице.
#qt#tricks
😵💫БОШ АЙЛАНИШИ (4-қисм)
Диагностика.
Агар шифокор сизда инсулт деб гумон қилса ёки жароҳатингиз бўлса, у дарҳол МРТ ёки компютер томографиясини буюриши мумкин.
Бош айланиши туфайли шифокорга ташриф буюрган кўпчилик одамлар биринчи навбатда уларнинг аломатлари ва дори-дармонлари ҳақида сўрашади ва кейин физик текширувдан ўтадилар. Ушбу имтиҳон давомида шифокорингиз сизнинг қандай юришингиз ва мувозанатни сақлашингиз ва марказий асаб тизимининг асосий нервлари қандай ишлаётганини текширади.
✅ Шунингдек, сизга эшитиш ва мувозанат тестлари керак бўлиши мумкин, жумладан:
▫️Кўз ҳаракатини текшириш
Ҳаракатланувчи объектни кузатаётганда шифокорингиз кўзларингиз йўлини кузатиши мумкин. Ва сизга қулоқ каналига сув ёки ҳаво жойлаштириладиган ҳолда кўз ҳаракати тести берилиши мумкин.
▫️Бошнинг ҳаракатини текшириш
Агар шифокор сизнинг ҳолатингизни пароксисмал позицион вертигодан келиб чиққан деб гумон қилса, ташхисни тасдиқлаш учун у Дикс-Холпайк манёври деб аталадиган оддий бош ҳаракати тестини ўтказиши мумкин.
▫️Постурография
Ушбу тест шифокорингизга мувозанат тизимининг қайси қисмларига кўпроқ таянишингиз ва қайси қисмлари сизга муаммо туғдираётганини кўрсатади. Яланг оёқларингизда платформада туриб, турли шароитларда мувозанатни сақлашга ҳаракат қиласиз.
▫️Айланадиган стул синови
Ушбу тест давомида сиз тўлиқ айлана бўйлаб жуда секин ҳаракатланадиган компютер томонидан бошқариладиган стулда ўтирасиз.
▫️Бундан ташқари, сизга инфекцияни текшириш учун қон таҳлиллари ва юрак-қон томирларининг соғлиғини текшириш учун бошқа текширувлар берилиши мумкин.
☝️Шу ергача ўқиган бўлсангиз, тушунгандирсиз, бош айлариши бу битта муаммо эмас ва уни битта ечими (дориси) бўлиши мумкин эмас. дон текшириб, сабабига қараб даволанади.
💉Давоси ҳақида кейинги сафар.
🩺Doctor Ziyod | #neurology
😵💫БОШ АЙЛАНИШИ (3-қисм)
Сабаблар.
2️⃣Қон айланиши билан боғлиқ муаммолар
Қон босимининг пасайиши
Систолик қон босимининг кескин пасайиши оқибатида бош айланиши ёки ҳушидан кетиш ҳисси пайдо бўлиши мумкин. Бу жуда тез ўтириш ёки кескин туришдан кейин пайдо бўлиши мумкин. Бу ҳолат ортостатик гипотензия деб ҳам аталади.
Қон айланишининг бузилиши
Кардиомиопатия, юрак хуружи, аритмия каби ҳолатлар бош айланишига олиб келиши мумкин. Шунингдек қон ҳажмининг пасайиши (масалан, жароҳатдан қон кетиши) мияга ёки ички қулоғингизга этарли даражада қон келмаслигига сабабчи бўлади.
3️⃣ Бош айланишининг бошқа сабаблари
Неврологик ўзгаришлар
Баъзи неврологик касалликлар, масалан, Паркинсон касаллиги ва тарқоқ склероз - кучайиб борувчи мувозанатни йўқотишига олиб келиши мумкин.
Дори-дармонлар
Бош айланиши баъзи дориларнинг ножўя таъсири бўлиши мумкин - масалан, тутқаноққа қарши дорилар, антидепрессантлар, тинчлантирувчи ва транквилизаторлар. Қон босимини пасайтирадиган дорилар ҳам қон босимингизни жуда кўп туширса, ҳушдан кетишга олиб келиши мумкин.
Ҳаловатсизлик
Баъзи ташвиш билан боқлиқ бузилишлар бу муаммони чақириши мумкин.
Камқонлик
Агар сизда камқонлик бўлса, одатда бошқа белгилар ҳам кузатилади: чарчоқ, заифлик ва рангпар тери.
Қонда қанд пасайиб кетиши (гипогликемия)
Бу ҳолат одатда инсулин ишлатадиган диабетга чалинган одамларда учрайди. Бунда бош айланиши терлаш ва ҳаловатсизлик билан бирга бўлиши мумкин.
Углерод оксиди билан заҳарланиш
Углерод оксиди билан заҳарланиш белгилари кўпинча "гриппга ўхшаш" деб таърифланади ва бош оғриғи, бош айланиши, заифлик, ошқозон бузилиши, қусиш, кўкрак оғриғи ва чалкашликни ўз ичига олади.
Қизиб кетиш ва сувсизланиш
Агар сиз иссиқ ҳавода фаол бўлсангиз ёки етарли миқдорда суюқлик ичмасангиз, ҳаддан ташқари иссиқлик (гипертермия) ёки сувсизланиш туфайли бош айланиши мумкин. Бу, айниқса, баъзи юрак дори-дармонларини қабул қилувчи инсонларда кузатилади.
Давоми кейинги постларда...
🩺Doctor Ziyod | #neurology
😵💫БОШ АЙЛАНИШИ (2-қисм)
💃🏻Сиз оёқда тура олишингиз учта тизимга боғлиқ:
- Кўзлар (танангиз қаерда эканлигини ва қандай ҳаракатланаётганини аниқлашга ёрдам беради)
- Сенсор нервлар (тана ҳаракатлари ва позициялари ҳақида миянгизга хабар юборади)
- Ички қулоқ (гравитация ва олд/орқага ҳаракатни аниқлашга ёрдам берадиган сенсорлар жойлашган)
Шу учта тизимдан келаётган маълумот бир-бирига тўғри келмаса ҳам сизда бош айланиши мумкин. Мисол учун, сиз поездда ўтирибсиз, демак ҳаракатланмаяпсиз. Бу пайт танангиз сенсорлари "Биз ҳаракатда эмасмиз" деб сигнал юборади, аммо деразадан ташқарига қараб турган кўзларингиз "Биз тез ҳаракатланяпмиз" деб сигнал юборади. Бу номутаносиблик бош айланишини чақиради. Айниқса нотабий йўналиш, орқага қараб катта тезликда кетаётган бўлсангиз.
БОШ АЙЛАНИШИНИНГ БОШҚА КЎП УЧРАЙДИГАН САБАБЛАРИ:
1️⃣Ички қулоқ муаммолари
- Яхшисифатли пароксисмал позицион вертиго (ЯСППВ)
Танангиз айланаётгани ҳақидаги қисқа ва шиддатли ёлғон ҳиссиёт. Ушбу эпизодлар бош ҳаракатининг тез ўзгариши билан юзага келади, масалан, сиз ётоқда ўгирилганда, ўтирганингизда ёки бошингизга зарба берганингизда. ЯСППВ бош айланишининг энг кенг тарқалган сабаби.
- Инфекция
Вестибуляр нервнинг вирусли инфекцияси вестибуляр невритни чақиради. Бу кучли ва турғун бош айланишига олиб келиши мумкин. Ва ҳаттоки қулоқ эшитмай қолиши мумкин.
- Меньер касаллиги
Ушбу касаллик ички қулоқдаги суюқликнинг ҳаддан ташқари тўпланиши сабабли юз беради. Бу бир неча соат давом этадиган бош айланишининг тўсатдан пайдо бўладиган эпизодлари билан тавсифланади. Шунингдек, эшитиш қобилияти ўзгариши, қулоқдаги жиринглаш ва қулоққа пробка тиқиб қўйгандек ҳиссиёт бўлиши мумкин.
- Мигрень
Мигренли одамлар ҳаттоки бош оғриғи бўлмаганда ҳам боши айланиши кузатилиши мумкин. Бундай эпизодлари бир неча дақиқадан бир неча соатгача давом этиши мумкин ва бош оғриғи, шунингдек ёруғликка ва шовқинга сезгирлик билан ҳамроҳ бўлиши мумкин.
Давоми кейинги постда.
🩺Doctor Ziyod | #neurology
😵💫БОШ АЙЛАНИШИ (1-қисм)
🌎 Тарқалганлиги
Бош айланиши 20-56% инсонларда ҳаёти давомида ҳеч бўлмаса бир бор кузатилади. Бир йил давомида эса тахминан 15-20% одам бу ҳолатни бошидан ўтказади. Аммо бош айланиши камдан-кам ҳолларда ҳаёт учун хавфли ҳолат ҳақида сигнал беради.
Бош айланишини даволаш сабабига боғлиқ. Одатда бу самарали, аммо муаммо яна такрорланиши мумкин.
👩🏻⚕️Қачон шифокорга кўриниш керак?
Такрорий, тўсатдан, оғир ёки узоқ давом этадиган ва тушунарсиз бош айланиши бўлса.
🚑Қачон тез ёрдам керак?
Янги, кучли бош айланиши ёки бош айланиши ва қуйидагилардан бири бўлса:
- Тўсатдан, кучли бош оғриғи
- Кўкрак оғриғи
- Нафас олишда қийинчилик
- Қўллар ёки оёқларнинг кучсизлиги ёки фалажлиги
- Ҳушдан кетиш
- Иккита кўриш
- Тез ёки тартибсиз юрак уриши
- Чалкашлик ёки нотўғри нутқ
- Қоқилиш ёки юриш қийинлиги
- Доимий қусиш
- Тутқаноқ
- Эшитиш қобилиятининг кескин ўзгариши
- Юзнинг увишиши
💆🏻♀️Енгил ҳолларда:
- Хавфсизликни таъминлайдиган ҳолатда ўтиринг ёки ётинг
- Тинчланишга ҳаракат қилинг
- Агар хоҳласангиз, кўзингизни юминг
- Бош айланиши ҳужуми тугаганидан кейин аста-секин туринг
- Симптомларни кучайтириши мумкин бўлган ҳаракат миқдорини чекланг
- Нохуш ҳидлар, ёрқин нур/ранглар, баланд шовқинлардан сақланинг
Давоми кейинги постда.
🩺Doctor Ziyod | #neurology
🧠🔤🔤🔤🔤🔤🔤
Мигрен - ўчокли сурункали неврологик касаллик бўлиб, кучли бош оғриғи билан бирга келади. Одатда, мигрен бошнинг бир томонида жойлашган бўлиб, бир неча соатдан бир неча кунгача давом этиши мумкин.
👣 Мигрен кенг тарқалган касаллик бўлиб, дунё бўйлаб 1 миллиарддан ортиқ одамда кузатилади. У ҳар қандай ёшда пайдо бўлиши мумкин бўлса-да, кўпинча 15 ёшдан 55 ёшгача ташхисланади. Касаллик эркакларга қараганда аёлларда кўпроқ ривожланади ва болаларда ҳам пайдо бўлиши мумкин.
🕰 Мигрен ҳақидаги тарихий маълумотлар 2000 йилдан кўпроқ вақтга бориб тақалади. Таърифланган касаллик белгилари бугунги кунда кузатиладиганларга тўғри келади.
❗️Касаллик аломатлари одамдан одамга фарқ қилиши мумкин, лекин энг кўп учрайдиган аломатлар: 4 дан 72 соатгача давом этиши мумкин бўлган кучли бош оғриғи, кўнгил айниши, қусиш, фотофобия, баланд товушлардан қўрқиш, гапираётганда сўзларни тушуниш қийинлиги, иштаҳани йўқотиш, кайфият ўзгариши ва уйқучанлик.
🔍 Мигрен сабаблари турлича ва улар орасига ирсий омиллар, фаслларнинг ўзгариши, об-ҳавонинг ўзгариши, жисмоний ва ҳиссий стресс, стресс, узоқ вақт давомида ноқулай тана ҳолати, тўйиб овқатланмаслик киради.
🏥Нофармакологик даволаш:
1. Қўзғатувчи маҳсулотларни аниқланг ва уларни диетадан чиқариб ташланг.
2. Телефон, планшет ва телевизорлардан фойдаланишни камайтиринг, компютерда иш ва ўйинларни чекланг.
3. Мунтазам равишда ёга машқлари, медитация ёки спорт билан шуғулланинг
4. Уйқу режимини тикланг, етарлича дам олинг.
💊 Фармакологик даволаш:
Рецептисиз оишингиз мумкин:
1. Бош оғриғини даволаш - ибупрофен ёки парацетамол (рецептсиз). Номлари ва дозалари мана бу 👉постда.
Шифокор маслахати ва рецепт билан оласиз (маслаҳатсиз ичиш ҳавфли бўлиши мумкин!):
2. Бета-блокатор препаратлар (Беталок ЗОК)
3. Трициклик антидепрессантлар (Амитриптиллин)
4. Кальций антагонистлари (Изоптин ёки Нифекард)
5. Триптанлар (Ризоптан ёки Сумамигрен)
6. Кўнгил айниши ва қайт қилишни тўҳтатиш учун - метоклопрамид (Церукал)
Функционал тиббиёт бўйича тавсиялар:
1. Бўйин мускулларида кучланишни камайтириш ва мослашувчанликни ошириш, мияга қон оқимини ошириш ва метаболизмни яхшилаш учун физиотерапия ва игнатерапия.
2. Ҳар хил турдаги кислородли терапия (кислород кўпик бунга кирмайди, у бефойда)
3. Мушакларни бўшантириш ва оғриқни йўқотиш учун ўсимлик мойларини, шу жумладан ялпиз ва лаванда ёғларини қўллаш.
🛡Мигреннинг олдини олиш мигрен қўзғатувчиларини аниқлашни ўз ичига олади. Ҳар ким ўз танасининг реакцияларини кузатиб ўзи қўзғатувчиларни аниқлайди. Тўғри овқатланиш, стрессни бошқариш, мунтазам жисмоний машқлар ва соғлом уйқу ҳам касаллик ҳуружларининг олдини олиш учун фойдали.
👨⚕️ Биринчи бор касаллик вужудга келганида ёки ўчокли аломатлар кучли бўлганида, тўғри даволаш ва олдини олиш усулларини танлашда ёрдам берадиган профессионал невролог билан боғланишингиз керак.
🩺Doctor Ziyod | #neurology
🔤Жуда кўп болаларга миясида гипоксия бор деб ташҳис қўйишади ва фойдасиз давони ёзиб беришади. Ҳозир ҳақиқатни билиб оласиз.
😫Кўпинча бу диагозни кўп йиғлайдиган, кам ухлайдиган, инжиқ, ўзини орқага отадиган ва айниқса бошини УЗИсида нимадир аниқланган болаларга қўйишади.
💊Одатда мана бу дориларни ёзиб беришади, лекин жиддий ўзгариш бўлмайди.
🫁Гипоксия бу кислород етишмаслиги. Қон ўпкада кислородга тўйиниб, томирлар орқали уни ҳамма аъзоларга етказади. Демак гипоксия бўлиши учун асосан икки нарсадан бири бўлиши керак - ҳаво етишмасиги ёқи қон айланишини бузилиши.
🧠Гипоксияга энг чидамсиз аъзолардан бири бу мия. Бор-йўғи 5 дақиқа кислородсиз қолса, тиклаб бўлмас ўзгаришлар пайдо бўлади. Яъни гипоксия асосан ўткир ва оғир ҳолат.
👩🏻🔬Чақалоқларда бу ҳолат туғруқда кузатилиши мумкин. Бундай болалар реанимацияга ётказилади ва айнан шу даврда қандайдир ёрдам кўрсатиш мумкин.
Енгил кўринишдаги гипоксия асоратсиз ўтиб кетади, лекин қанча оғир бўлса, шунча каттароқ муаммолар келтиради ва жуда катта эҳтимол билан умрини оҳиригача давом этади.
👩🏻🦼Бунда ақлий ривожланишда ортда қолиш, тутқаноқлар, ҳаракат бузилишлари кузатилиши мумкин, мисол учун ДЦП.
Афсуски бу ҳолатларни ҳеч қандай дорилар билан даволаб бўлмайди.
Яхши ҳабар шундаки, болангиз туруқхонада реанимацияда ётмаган бўлса, демак гипоксия муаммоси бўлмаган. Болалар ўзини орқага отиб йиғлаши ва тунда ҳар ярим соатда уйғониши бу кўпинча нормал ҳолат.
Сурункали гипоксия эса асосан сурункали ўпка касалликлари, қон ва томир касалликларида бўлади, бу муаммолар болаларда камдан-кам учрайди.
🩺Doctor Ziyod | #pediatrics#neurology
❗️Қуйидагилар "ЧЕРЕПНОЙ ДАВЛЕНИЯ"ни белгиси эмас!
- бола кўп йиғлаши
- инжиқлиги
- кам ухлаши
- йиғлаганда лаби титраши ёки кўкариши
- йиғлаганда кўзи кетиб қолиши
- ўзини орқага отиб йиғлаши
- яхши эммаслиги
- боши қизиши
- қорни оғриши
- кеч гапириши
- УЗИда мия қоринчалари кенгайганлиги...
❓Энди айтинглар, гапира олмайдиган бола безовта бўлса (қорин оғриши, қорин очлиги, таги кирлиги, чарчоқ ва ҳоказо) сизга қандай билдириши керак? Инжиқлик ва йиғлаш - бу қандайдир дискомфорт борлигини билдиришнинг табий йўли. Уни устига ҳар биримизни характеримиз, мия тузилишимиз турлича. Кимдир хушчақчақ, кимдир хўмрайиб юради. Кимдир минғиллаб йиғласа, кимдир ўзини отиб йиғлайди. Ҳа муаммо бўлиши ҳам мумкин, лекин уни бошда босим ошиши билан боғлаш керак эмас, чунки 👇
⚡️Эслаб қолинг!Бош мияда босим ошган бўлса:
- бу одатда ўткир ва жуда оғир ҳолат бўлади
- одам уйда эмас, шифохонада бўлади
- шифохонада кўрикка навбатда ўтирмайди
- кўп ҳолларда ҳушида ҳам бўлмайди
- невролог, педиатр ё терапевтда даволанмайди
- нейрохирург, реаниматолог ёки инфекционист интенсив даво ёки операция орқали хаёти учун курашаётган бўлади
- мия фаолиятини яхшилаш учун таблетка ё сироп ичиб юрмайди
Энг енгил ҳоллар гидроцефалия каби бўлади, яъни йиллар давомида бош ҳажми катталашиб боради ва бу болалар яққол ажралиб туради (кеча расмини ташлаган эдим). Бундай холатда сиз инжиқликка, лаб титрашига шикоят қилмайсиз! Муаммони аниқ-тиниқ биласиз, операция қилиш йўлларини ахтарасиз.
🩺Doctor Ziyod | #neurology#pediatrics