Post #2066

❗️Биыл мұнай-газ секторын қандай тәуекелдер күтеді? ✅ 2024 жылды қорытындылау мақсатында «Egemen Finance»авторлары өзіміздің тұрақты сарапшыларды сөзге тартты. Мұнай-газ саласының маманы, эксперт, «Energy Analytics» телеграм-арнасының авторы Абзал Нарымбетовтың айтуынша, өткен жылдағы мұнай саласындағы ең елеулі мәселе – мұнай бағасының төмен түсуі. «Былай қатты құлдырап кетпегенімен, екі жыл бұрынғы көрсеткішпен салыстырғанда әлдеқайда төмендеді. Екі жыл бұрын барреліне 100 доллар болса, былтыр 80 доллар, биыл 70-тің маңайында тұр. Бұл жағдай әрине, алаңдатады. Себебі біздің бюджетіміз мұнай бағасына тәуелді. Екінші мәселе – мұнай өнімінің төмен түсуі. Қатарынан екінші жыл. 2022-де 90 млн тонна болса, былтыр 89, биыл 88-ге түсті. Үш алпауыт кен орны – Теңіз, Қарашығанақ, Қашағанда мұнай өнімінің төмен түсуі, кен орындарының ескіруі, қысымның азаюы, жаңа инвестицияның құйылмауы, инвесторлардың жаңа кен орындарын ашуға қатты ынталы болмауы немесе мұнай шығарып жатқан кен орындарындағы мұнайды ұстап тұру немесе оны көбейтуге қызықпауы бізді алаңдатады. Кіші және орта кен орындарында өнім азайып кетті. Өйткені инвестиция азайған. Мұны әзірге айтып жатқан жоқ. Бірақ қашан айтады екен деп күтіп жүрмін. Себебі бір күні мұнай өндіру көлемі қатты түсіп кеткен кезде ол байқалып қалады», дейді. ✅ Мұнай қанша көп шыққанымен, одан түскен табысты тиімді қолданбайтын болсақ, мұнай қорымыз көп болса да, қиындық туындай береді дейді сарапшы. «Әрине, мұнай өнімін түсірмеуіміз керек. Кейінгі 30 жылда мұнай басты табыс көзі болып келді. Бюджеттің тең жартысын құрайды, экспорттық табыстың 60%-ын, ішкі жалпы өнімнің 20%-ын құрап отыр. Мұнайдан шығаратын өнімді көбейту керек. Мұнайға шикізат ретінде қарай бермей, одан кейінгі тұтынылатын тауар шығаруға тырысқан жөн. Өзіміз шикізат сатып, содан жасалған тауарды сырттан сатып ала берсек, экономикамыз көпке бармайды. Мысалы, Жапония, Германия, Оңтүстік Корея елдері шикізат сатып алып, содан жасаған өнімдерін бізге сатып отыр ғой. Экономиканы солай дамытып отыр. Қытай да сол қатарда. Шағын және орта бизнестің дамуына көбірек мән беру маңызды. Ол – адами капитал: білім, технология, инновация. Осы үш ең басты құндылықтар негізінде ел дамиды. Мұнайы азайған Біріккен Араб Әмірліктері басты көзірін жылжымайтын мүлікке, туризмге қарай ауыстырды. Сауд Арабиясының да көшкен жолы осы. Жалпы, мұнай шығаратын елдер әртараптандыру жолдарын қарастырып жатыр. Еліміз де осы саясатты ұстанған, бірақ оның қаншалықты тиімді болғанын уақыт көрсетеді. Мұнайға деген тәуелділік әлі де болса қатты байқалады. Бюджеттегі мұнай бағасын қымбатырақ көрсетіп, көбірек өндіруге тырысамыз. Ол жақсы үрдіс емес», дейді Абзал Нарымбетов. ✅ Сарапшының сөзінше, қазір ішкі нарыққа мұнай жөнелту жылдан жылға көбейіп жатыр. Себебі мұнай өнімдерін тұтыну көлемі артты. «Сонымен қатар мұнай-газ химия зауыттары ашылып жатыр. Полипропилен өндіретін KPI ашылды. Полиэтилен зауыты да жұмыс бастағалы жатыр. Сондықтан алдағы уақытта экспорттау көлемі азайып, ішкі нарыққа жөнелту көбейеді», дейді маман. 🔵 Сараптамалық мақаланың толық нұсқасымен мына жерде танысуға болады.