Post #721

❇️Оқибат билан эмас, сабаб билан курашиш лозим. Нехлюдов бу баҳайбат зални, бу портретларни, қандилларни, курсиларни, мундирларни, бу қалин деворларни, деразаларни бир-бир кўздан кечирар экан, бу бинонинг нақадар катталигини, бу маҳкаманинг эса ундан ҳам салмоқдорлигини, фақат бу ердагина эмас, балки бутун Россияда ҳеч кимга кераги бўлмаган кулгили нарсалар учун мояна оладиган амалдорлар, мирзолар, қоровуллар, чопарлар армияси нақадар кўплигини эслаб: — Мана шу мунофиқликка озмунча куч, озмунча маблағ сарф бўладими ахир, — деб ўйлади. Шунга кетаётган кучимизнинг юздан бир ҳиссасини биз ўз кайф-сафоли хаётимизни таъмин этадиган мана шу хўрланган бечораларга ёрдам учун сарф қилганимизда, нималар бўлмас эди. Ахир,- деб ўйларди Нехлюдов така-пука бўлган боланинг заъфарон юзига қараб, — йўқчиликдан уни қишлоқдан шаҳарга юбораётган пайтда биронта раҳмдил одам топилганда эди ёки бўлмасам у шаҳарга келгандан кейин ҳам, фабрикада ўн икки соатлаб ишлаб чиққач, ўзидан катта кишилар орқасидан қовоқхонага эргашиб бораётганида: «Борма, Ваня, яхши эмас»,- дейдиган одам топилганда, бола бормас ва ножўя иш қилмас эди. Бола бечора шаҳарда ёввойи ҳайвон боласидек довдираб яшаган, битлаб кетмаслик учун сочини қирдириб, усталарининг бозорини қилиб бериб юрган, шуңча йил давомида унга раҳм-шафқат қиладиган биронта одам топилмаган; аксинча, шаҳарга келганидан бери усталаридан, ўртоқларидан, кимки алдаб кетса, ичса, бировни сўкса, кимки бировни калтакласа, фоҳишлик қилса – шу мард одам деган галдан бошқани эшитмаган. У бемор бўлиб қолгач, оғир меҳнат, пиянисталик, фоҳишлик туфайли ишдан чиқиб қолгач, эси оғиб беҳудадан-беҳуда шаҳарда санғиб, аҳмоқлик қилиб, қандайдир бир омборга кириб, ҳеч кимга кераги йўқ палосни ўғирлаб чиққанидан кейин эса биз, давлатманд, ўқимишли кишилар, болани мана шу аҳволга туширган сабабларни йўқотиш ўрнига, болани ҳалок қилиш йўли билан ишни тўғриламоқчи бўламиз. Нақадар даҳшат! Бу қаттиққўлликми ё бемаъниликми, билмайсан киши. Иккови ҳам ҳаддан ташқари ошиб кетган кўринади. Нехлюдов энди, кўз ўнгида бўлиб ўтаётган нарсаларга ортиқ қулоқ солмай, ана шуларни ўйларди. Борган сайин очилаётган бу ҳақиқат уни даҳшатга соларди. У шуларни олдин нега пайқамаганига, бошқалар нега кўра олмасликларига ҳайрон бўларди. 📚Толстой—Тирилиш 👉@kitoblog👈