Башҡорт теле

Дин 4. Һәр башҡорт, кәм тигәндә, ғүмерендә бер тапҡыр Ҡөрьән һәм Пәйғәмбәр Мөхәммәт (с.ғ.с.) хәҙистәре йыйынтығын уҡып сығырға тейеш. Шулай уҡ Әл-Фатиха сүрәһен яттан белергә бурыслы. Һәр башҡорт ғаиләһендә йылына бер тапҡыр булһа ла аят (Ҡөрьән ашы) үткәрелергә тейеш.

Религия 3. Сегодня в башкирском народе много так называемых светских мусульман, которые считают себя мусульманами, но не придерживаются основных предписаний ислама. Они при рождении получают имя по исламским обрядам, женятся прочитав никах, проводят один раз в год аяты дома (Коран ашы), провожают своих близких в последний путь по исламским канонам. Но такие башкиры не совершают намаз, не держат Уразу, не выплачивают закят, не совершают Хадж. Они ведут светский образ жизни. Обязанность родных, близких или друзей через убеждения, а не принуждения привести таких знакомых в ислам.

Дин 3. Бөгөн башҡорттар араһында үҙҙәрен мосолман тип һанаған, әммә Ислам ҡағиҙәләрен тулыһынса үтәмәгәндәре лә күп. Улар сабый саҡта мосолман йолаһы буйынса исем ала, никах уҡытып өйләнешә, йылына бер тапҡыр өйҙәрендә аят уҡыталар (Ҡөрьән ашы), яҡындарын Ислам йолаһы буйынса һуңғы юлға оҙаталар. Әммә улар биш ваҡыт намаҙ уҡымай, ураҙа тотмай, зәкәт бирмәй, хаж ҡылмай. Улар донъяуи йәшәйеш менән йәшәй. Бындай туғандарға, дуҫтарға Исламға яҡынайырға ярҙам итеү — көсләп түгел, ә аңлатыу, өгөт-нәсихәт аша башҡарырға бурыслыбыҙ.

Религия 2. Есть среди башкирского народа представители других религиозных конфессий и атеисты. Они тоже все башкиры. Нельзя исключать из башкирского народа тех, кто не придерживается ислама, это выбор человека. Но башкиры обязаны оберегать ислам и держаться за него.

Дин 2. Башҡорт халҡы араһында башҡа дин тотоусылар ҙа, атеистар ҙа бар. Улар ҙа башҡорттар. Дин тотмаусы кешеләрҙе башҡорт халҡынан төшөрөп ҡалдырыу ярамай — был кешенең шәхси һайлау хоҡуғы. Әммә башҡорттар Ислам динен һаҡларға, уға таянырға һәм унан айырылмаҫҡа тейеш.

Религия 1. Башкиры — это народ исповедующий религию ислам более тысячи лет. Башкиры — это мусульмане сунниты. Башкиры неоднократно поднимали восстания, когда их пытались обратить в другую веру. Именно религия ислам помогает сегодня башкирам не ассимилироваться в окружающем русскоязычном, христианском мире.

Дин 1. Башҡорттар — мең йылдан ашыу Ислам динен тотоусы сөнни мосолман халҡы. Тарихта, башҡа дингә көсләп күсерергә тырышҡандарға ҡаршы, башҡорттар бер нисә тапҡыр ҡаршылыҡ күрһәтеп, баш күтәргән. Бөгөнгө көндә лә башҡорттарҙың ассимиляцияға бирелмәүендә Ислам дине ҙур роль уйнай — ул беҙҙең урыҫ телле, христиан мөхитендә үҙ асылыбыҙҙы һаҡлап ҡалыу мөмкинлеген бирә.

Башкирское общество 10. У башкир очень красивые имена и родители должны давать своим детям башкирские имена, не подражая другим народам и не перенимая их имена.

Башҡорт йәмғиәте 10. Башҡорттарҙың исеме бик матур. Шуға күрә ата-әсәләр балаларына башҡорт исемдәре ҡушырға тейеш. Башҡа халыҡтарға эйәреп, уларҙың исемдәрен ҡабул итеүҙән тыйылып торорға кәрәк.

Башкирское общество 9. Каждый башкир должен знать имена национальных героев, боровшихся за башкирский народ, его свободу, земли, религию. Должен знать и помнить наиболее значимые и трагические события из истории башкирского народа. Башкир не должен никогда предавать память своих предков и вставать на сторону тех, кто оскорбляет башкирских национальных героев или башкирскую историю.

Башҡорт йәмғиәте 9. Һәр башҡорт үҙ халҡы, уның азатлығы, ере, дине өсөн көрәшкән милли батырҙарын белеүе, башҡорт халҡы тарихындағы иң әһәмиәтле һәм ҡайғылы ваҡиғаларҙы хәтерҙә тотоуы мотлаҡ. Башҡорт бер ҡасан да ата-бабалары иҫтәлеген һатырға, йә башҡорт милли геройҙарын, башҡорт тарихын һанламағандар яғына сығырға тейеш түгел.

Башкирское общество 8. Отцы обязаны своих сыновей отдавать в спортивные секции, чтобы они росли мужчинами. Башкир должен с детства научиться стоять за себя, а в будущем, когда вырастет, за свою семью, за свой народ. Да, мы понимаем, что у некоторых детей могут склонности к музыке, искусству, науке и это несомненно надо развивать. Мы не призываем растить только нацию любителей единоборств, но постоять за себя и вести здоровый образ жизни мальчик должен научиться.