DATA HUB Қазақша

Қуаныш ұзаққа созылмады... Теңге долларға қатысты бірнеше ай бойы нығайғаннан кейін әлсірей бастады Мамырдың қорытындысы бойынша американдық валютаның ресми бағамы ұлттық валютаға қатысты 1,2%-ға немесе 5,2 тг, 447,25 тг дейін өсті. ҚР ҰБ деректері бойынша бұған дейінгі жеті айдың алтауында, яғни ақпаннан басқасында, қазаннан сәуірге дейін төмендей берген. Алғашында теңгенің әлсіреуі ештеңені білдірмеді. 7 мамырда доллар 2023 жылдың 9 наурызынан бастап ең төменгі деңгейге түсіп, айдың ортасына дейін осы деңгейде қалды. Бірақ содан кейін өсу байқала бастады және соңғы күндері қарқыны күшейді. Нәтижесінде, американдық валюта 1,5 айдағы ең жоғары деңгейге жетті. Жалпы теңге бағамына көптеген факторлар әсер етеді. Солардың бірі - Ұлттық қордан валюта сату. Мамырда ол 24%-ға, айдан айға $800 млн дейін төмендеді, ал БЖЗҚ үшін валютаны сатып алу сол деңгейде қалды - $500 млн. Сату көлемі бұдан былай да төмендейтін сияқты. Маусымда валютаны сату бойынша жоспар $350-450 млн құрайды, ал сатып алу - $250-350 млн. Мұның теңгеге қолдау көрсетуі екіталай. Алайда, қазір ол жыл басындағыға қарағанда нығайған. @DataHUB_KZ

Тіс дәрігерлерінің тоқсандық табысы екі жыл ішінде рекордты жаңартты I тоқсанда стоматологиялық қызмет көрсетуден түскен табыс 40 млрд тг құрады. Бұл бір жыл бұрынғыдан 31%-ға көп және екі жыл ішіндегі ең жоғары көрсеткіш. Көрсеткіш үнемі дерлік өсіп отыратынын ескерсек, қазіргі мән рекордтық ең жоғары деңгейге жетуі мүмкін еді. Бірақ неге олай болмады? 2021 жылы халыққа зейнетақы жинақтарын алуға рұқсат етілді, қаражатты алудың бір мақсаты емделу еді. Бастапқыда бұл стоматологиялық қызметтер нарығына септігін тигізбеді. Алайда жеткіліктілік шегі көтерілердің алдында сұраныс күрт артты. Нәтижесі - 2022 жылдың I тоқсанында тіс дәрігерлерінің табысы шарықтап кетті 65,2 млрд тг құрады. Тіс дәрігерлерінің табысының тұрақты түрде өсуін стоматологиялық қызмет бағасының тез көтерілуімен де түсіндіруге болады. Сонымен 2023 жылы олар 11,4%-ға қымбаттады, бұл жалпы инфляциядан 1,6 п.т. жоғары. Мемлекет халыққа стоматологиялық қызметті төлеуге сирек көмектесетінін қоса кетейік. Оның жалпы шығындардағы үлесі - 9% (3,5 млрд тг). ҚР СЖРА ҰСБ деректері

Бүгін бүкіл әлемде балаларды қорғау күні атап өтілуде. Мерекеге орай кішкентай қазақстандықтар туралы қызықты деректер дайындадық👇 🔸Еліміздегі әрбір үшінші тұрғын - бала. Дәлірек айтсақ, 2024 жылдың 1 қаңтарында халықтың жалпы санындағы балалардың үлесі 34%-ға (6,8 млн адам) тең болды. Алайда әр аймақта көрсеткіш әр түрлі. Әсіресе, ұлттық құрамы біркелкі аймақтарда жоғарылау. Алдыңғы қатарда - Түркістан (43%), Маңғыстау (42%) облыстары мен Шымкент (41%). 🔸Ал жаңа туған ұл балалардың ата-аналарының арасында 2023 жылы түбірі араб-түркі тілдерінен шыққан Әлихан есімі танымал болды. Бірнеше аудармасы бар: "Құдайдың арыстаны", "Құдайдың билеушісі", "ұлы хан". Қыздарға, көбінесе, Медина деген арабша есім қойылды, бұл сөз “қала" деп аударылады. 🔸Қазақстанда туғандағы күтілетін өмір сүру ұзақтығы өсіп келеді. 2023 жылы ол кем дегенде 25 жыл ішінде ең жоғары деңгейге жетті – 75,09 жыл. Бұл ретте қыздар ұлдарды 8 жылға басып озды – сәйкесінше, 79,06 және 70,99 жас. 🔸2024 жылы 1 қаңтарда сәбилер, яғни бір жасқа дейінгі балалар, кішкентай қазақстандықтардың жалпы санының 6%-ын құрады - 384,8 мың адам. Мектепке дейінгі жастағы балалар (1 жастан 5 жасқа дейін) 30% тиесілі болды - 2,06 млн адам. Бастауыш сынып оқушыларының үлесі (6 жастан 9 жасқа дейін) 23% немесе 1,57 млн адамды, жасөспірімдердікі (10 жастан 14 жасқа дейін) 27% немесе 1,84 млн адамды құрады. Тиісінше, тағы 15%-ды 15 пен 17 жас аралығындағы қыздар мен ұлдар құрады - 0,96 млн адам. 🔸2021 жылғы санақ деректері бойынша қазақстандық отбасылардың жартысынан астамы балалы - 5,6 млннан 3,2 млн отбасы. Бір немесе екі балалы отбасылар (2,3 млн) 72%-ды, ал үш және одан да көп балалылары (0,9 млн) 28%-ды құрайды. Тек ата-ана мен балалардан тұратын отбасы саны - 1,8 млн. Оларда балалардың 60%-ы немесе 3,9 млн бала тұрады. 🔸Балаларды мектепке дейінгі тәрбиемен және оқытумен қамтамасыз ету жағдайы жақсарып келеді. Егер 2018 жылы 100 орынға 105,8 бала келсе, 2022 жылы 89,3 болды. Мектепке дейінгі ұйымдарда барлығы 1,1 млн орын болды. 🔸2022 жылы үш жастан алты жасқа дейінгі балаларды оқытумен қамту 88,3%-ды (1,7 млн адам), жетіден 17 жасқа дейінгі балаларды қамту 96%-ды (3,7 млн адам) құрады. Қосымша біліммен 1,1 млн бала қамтылды. Үйірмелер мен секциялар арасында бала саны жағынан спорттық бағыт көш бастады - 1,3 млн бала. Сондай-ақ 223 мың бала шахмат және дойбымен, 198 мың бала футболмен, 180 мың бала ұлттық ойындармен айналысқан. @DataHUB_KZ

Теңгенің доллар мен еуроға қатысты бағамы бір жарым айда ең төменгі деңгейге дейін түсіп бара жатыр Ұлттық валюта бағамы бүгінгі базалық мөлшерлеменің төмендеуі аясында екі әлемдік бағамға қатысты түсуде. Ресми түрде Ұлттық банк демалыс күндеріне келесі мәндерді белгіледі: 🔸Доллар бағамы – 447,25 тг, бұл 19 сәуірден бері ең жоғары мән. Американдық валютаға өткен аптамен салыстырғанда 4,09 тг немесе 0,9% қосылады. 🔸Еуро бағамы 485,18 тг болып белгіленді. Бұл бір апта бұрынғыға қарағанда 4,79 тг және 1%-ға жоғары. Қазіргі мәні - 11 сәуірден бері ең жоғары көрсеткіш. 🔸Рубль - 4,96 тг, бұл өткен демалыс күндеріне қарағанда 0,02 тг және 0,4%-ға көп. Екінші жағынан, Ресей валютасы сейсенбіде болған 5 тг деңгейінен сәл алыстап кетті. @DataHUB_KZ

❗️❗️❗️Ұлттық банк базалық мөлшерлемені 14,50%-ға дейiн төмендеттi

❗️❗️❗️Ұлттық банк базалық мөлшерлемені 14,50%-ға дейiн төмендеттi

Бағдарламалау және IT-консалтинг қызметтерінің көлемі күрт өсті I тоқсанында көрсеткіш* 293,3 млрд тг жетіп, жылдық өсім 72%-ды құрады. Бұл орайда жалпы сегменттегі қызметтер үшін берілген әрбір екінші теңге шетелдік меншіктегі кәсіпорындарға кеткен (137,4 млрд). Қазақстандық жеке бизнес 135,1 млрд тиесілі болды, ал қалғаны мемлекеттік секторға кеткен. Тапсырмалардың түрлерінің ішінде софт әзірлеуден көп ақша табылған, ол жиынтық көлемнің 48%-ын құрады. IT консультациялары шамамен 19 млрд тг, ал киберқауіпсіздік саласындағы қызмет 8,5 млрд тг қамтамасыз етті. Жалпы қазіргі 293,3 млрд тг – I тоқсан үшін қол жетімді статистикадағы ең жоғары көрсеткіш. Бірақ кез келген кезеңдегі рекорд туралы айтып тұрған жоқпыз: 2023 жылдың IV тоқсанында көлемі 355 млрд-қа жақындаған. Екінші жағынан, қаңтар-наурызда, әдетте, нәтиже жыл бойынша аса көп болмайды. Сондықтан бағдарламашылар жыл соңына қарай қанша ақша табатынын көрейік. * Экономиканың бақыланбайтын секторы есепке алынбаған ҚР СЖРА ҰСБ деректері @DataHUB_KZ

Электрондық банк қызметтері өмірімізге қаншалықты тығыз енгені туралы ойланғаныңызға көп болды ма? 👉Ұлттық банктің деректеріне сәйкес, сәуірдің қорытындысы бойынша Қазақстанда төлем карталары арқылы 1,01 млрд қолма-қол ақшасыз операция жүргізілген. Сонда күн сайын әр адам, орта есеппен, 1,7 рет төлем жасаған*. Қолма-қол ақшасыз операциялардың жалпы саны артып келеді. Мәселен, биылғы сәуірдің мәні өткен жылмен салыстырғанда 14%-ға жоғары. Сонымен қатар ол 2023 жылдың соңында тіркелген тарихи ең жоғары деңгеймен шамалас. Айтпақшы, бүкіл бақылау тарихына үңілсек, миллиардтық көрсеткішке төртінші рет қана қол жеткізіліп отыр. 💰Қолма-қол ақшасыз операциялардың жалпы санымен бірге олардың жалпы сомасының да өскені таңқаларлық жайт емес. Нақты алғанда, сәуірде жылдан жылға 15%-ға, 12,29 трлн тг дейін өскен. Бірақ қолма-қол ақшасыз операцияның орташа сомасы өзгеріссіз. Қазір көрсеткіш 12 мың тг құрайды. Осыдан 8 жыл бұрын 2017 жылдың сәуірінде дәл осындай болған еді. Бағаның өсуін ескере отырып, сол кездегі және қазіргі 12 мың тг мүлдем бірдей емес деп айтуға келе ме екен. Қысқасы, ойландыратын нәрсе көп. Тағы да бір қызықты факт. Қазақстанда он жағдайдың сегізінде қолма-қол ақшасыз операциялар интернет және мобильді банкинг арқылы жүзеге асырылады (бұған QR-код арқылы төлем де кіреді). Ал оннан екеуінде POS терминалы арқылы жасалады. * Берілген есептеулердің нәтижелері болжалды түрде көрсетілген. Өйткені еліміздің халқының саны туралы ең өзекті ресми деректер сәуір айының басында жасалған, ал қолма-қол ақшасыз операциялар статистикасының өзі тек жергілікті ғана емес, сонымен қатар шетелдік эмитенттердің төлем карталары бойынша жасалған операцияларды қамтиды. @DataHUB_KZ

ҚР-дан Түркияға ақша аударымдары

Қазақстандықтардың Түркияға ақша аударуы азайып барады Сәуірде халықаралық ақша аударымдары жүйесі (ХААЖ) арқылы бұл елге 12,6 млрд тг жіберілген, өткен жылмен салыстырғанда 23%-ға аз. Наурызға қарай көлемі 15%-ға азайғаны ҚР Ұлттық банкінің деректерінен байқалады. Сондай-ақ биыл 2023 жылғы деңгейге қарағанда түрік елінің көрсеткіштері әр ай сайын төмендеп отырды, сондықтан қаңтар-сәуір айларының жалпы нәтижесі 2023-ші кезеңмен салыстырғанда 20%-ға аз болды. Бұл құлдырау ХААЖ арқылы шетелге аударылған ақшаның жалпы көлеміне айтарлықтай әсер етті. Сәуірде 65,9 млрд тг жетіп, жылдан жылға 14%-ға төмендеді. 4 айдың жиынтық сомасы 2023 жылдың осы кезеңімен салыстырғанда 9%-ға аз болды - 236,5 млрд тг. Айтпақшы, жалпы көрсеткіштер тек Түркия ғана емес, сонымен қатар басқа да маңызды бағыттар бойынша жылдық деңгейде төмендеуде. 4 айда Өзбекстанға 47,7 млрд тг (жылдан жылға -8%), Грузияға 19,8 млрд тг (бірден 28%-ға төмендеді) жіберілді. Десе де, қаңтар-сәуір айларының қорытындысы бойынша Ресей Федерациясының көлемі айтарлықтай өскен: бір жыл бұрын 69,2 млрд болса, қазір - 79,5 млрд, +15%. @DataHUB_KZ